HAVA KİRLİLİĞİ RADYOKARBON TESTLERİNİN UYGULANMASINI ZORLAŞTIRABİLİR

Fosil yakıt kullanımı çok yakında radyokarbon tarihleme yöntemini kullanmayı imkansız hale getirebilir. Yapılan araştırma, 2020 yılına gelindiğinde karbon-14 oranında büyük bir düşüş gözleneceğini ve radyokarbon tarihleme yönteminin bu değişimden büyük ölçüde etkileneceğini öngörüyor.

Fosil yakıt kullanımı çok yakında radyokarbon tarihleme yöntemini kullanmayı imkansız hale getirebilir. Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS)’ta yayınlanan makaleye göre fosil yakıt kullanımıyla atmosfere salınan karbonun radyoaktif bir madde olan karbon-14’ü seyrelttiği ve atmosferin radyokarbon ‘yaşını’ yükselttiği iddia edildi.

Radyokarbon testleri, arkeolojik bulguların analiz edilmesi, sahte ve orijinal sanat eserlerinin tespit edilmesi, yasadışı fildişi ticaretinin tespit edilmesi ve nörolojik sorunları olan hastalarda beyin hücrelerinin yenilenmesinin sağlanması gibi pek çok farklı alanda kullanılıyor. Yapılan yeni araştırmaya göre 21. yüzyıl sonlarında radyokarbon analizlerinin kullanıldığı bu alanlardan bazıları fosil yakıt kullanımından etkilenecek.

Karbon-14, nadir bulunan, doğal oluşumlu bir radyoaktif karbon türü ve binlerce yılda azalan bir madde. Radyokarbon tarihleme yöntemi, analiz edilen objenin yapısındaki karbon-14 oranının radyoaktif olmayan karbona oranının zaman içindeki değişiminin ölçülmesi ile yapılıyor. Kömür ve benzin gibi fosil yakıtlar çok eski olduklarından karbon-14 maddesi içermiyorlar. Kullanıldıktan sonra atmosfere, dolayısı ile atmosferdeki radyoaktif olmayan karbona karışıyorlar. Böylece, karbon-14’ün azlığından dolayı atmosfer daha yaşlı gözüküyor. Bu durum pamuk gibi karbondioksit alımıyla fotosentez yapan bitkilerin dokularında görülebiliyor.

Günümüzde fosil yakıt salınımı artarak devam ediyor. Böyle devam ederse, 2050 yılına gelindiğinde radyokarbon testi kullanılarak tarihlenen yeni üretilmiş bir tişört, 11. yüzyılda yaşamış İngiltere Kralı I. William’ın giysisiyle aynı yıla tarihlenebilir. Karbon salınımı hızlı bir şekilde durdurulduğunda ise, yeni yapılan bir tişört 100 yaşındaki herhangi bir maddeyle aynı radyokarbon yaşına sahip olacak.

Atmosferdeki karbon-14 oranı, Sanayi Devrimi ile artan fosil yakıt kullanımıyla hızlı bir düşüşe geçmişti. 1950’ler ve 60’lardaki nükleer silah denemeleri ile bu oranda keskin bir artış meydana gelmişti. Bu dönemden beri yapılan atmosfer gözlemleri karbon-14 oranının düştüğünü göstermekte ve oranın Sanayi Devrimi öncesine çok yakın olduğunu ortaya koymaktadır.

Yapılan araştırma, 2020 yılına gelindiğinde karbon-14 oranında büyük bir düşüş gözleneceğini ve radyokarbon tarihleme yönteminin bu değişimden büyük ölçüde etkileneceğini öngörüyor.

Kaynak: http://www.pnas.org/content/early/2015/07/15/1504467112.abstract?sid=c4358b82-dac9-419e-a8c2-34ca4d8814b2