“NAZLI’NIN DEFTERİ, OSMAN HAMDİ BEY’İN ÇEVRESİ” SERGİSİ ANAMED’DE AÇILIYOR.

Ünlü ressam, müzeci ve arkeolog Osman Hamdi Bey’in kızı Nazlı Hamdi’nin 1907-1911 yıllarına ışık tutan defteri, AnaMed’de sergileniyor.

Osman Hamdi Bey’in en küçük kızı Nazlı Hamdi’nin 1907-1911 yılları arasında tuttuğu misafir defteri, Prof. Dr. Edhem Eldem küratörlüğünde hazırlanan bir sergiyle tarih ve sanat meraklılarının ilgisine sunuluyor. Çoğu, dönemin önde gelen entelektüelleri arasında yer alan dostlarının ve aile fertlerinin, imza ve ithaflarının yer aldığı defterin her sayfasında döneme ışık tutan başka bir ize rastlamak mümkün. Defterde imzası bulunan isimlerin izini sürerek, dönemin kültür ortamına ışık tutmayı hedefleyen “Nazlı’nın Defteri, Osman Hamdi Bey’in Çevresi”, 30 Nisan’da Koç Üniversitesi Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi’nde ziyarete açılacak.

İstanbul Arkeoloji Müzesi’nin kurucusu olarak da tanınan Osman Hamdi Bey’in kızı Nazlı Hamdi’nin, 14-18 yaşları arasındayken tuttuğu defteri merkeze alan sergi “Nazlı’nın Defteri, Osman Hamdi Bey’in Çevresi”, 30 Nisan’da Beyoğlu İstiklal Caddesi’ndeki AnaMed galerisinde açılacak. Osman Hamdi Bey’in dostları ile aile fertlerinin yazı ve anılarının bulunduğu defter, 1907-1911 yılları arasındaki döneme ışık tutan bir belge niteliği taşıyor. Defterde yer alan kişilerin birbiriyle bağlantısını ortaya çıkarmak için yürütülen titiz çalışmaları da gözler önüne seren serginin küratörlüğünü Edhem Eldem üstleniyor. Servet-i Fünun yayıncısı Ahmed İhsan’dan arkeolog-casus Gertrude Bell’e, Bavyera Prensi Rupprecht’ten Şair Nigâr’a, ressam, yazar, diplomat, arkeolog otuzun üzerindeki kişinin hikâyesinin yer alacağı sergi, 10 Temmuz 2014’e kadar ziyaret edilebilecek.

Defterin sayfalarında adı geçen her kişinin kimliğini, mesleğini, hayat hikâyesini, Nazlı Hamdi ve ailesiyle olan ilişkisini ortaya çıkararak bundan yaklaşık yüz yıl önce Osman Hamdi Bey’in dâhil olduğu sosyal ve entelektüel çevreyi canlandırmayı amaçlayan sergi, defterde adı geçen kişileri, bu kişilere ayrılan vitrin ve panolarda yer alan bilgi, belge, görüntü ve objelerle tanıtıyor. Sergi, bir Osmanlı entelektüelinin çevresinin canlandırılması çabasının yanında, tek bir belgenin nereye kadar çekilebileceğini, nerelerde tıkanacağını sınamaya çalışan bir tarih denemesi olma özelliği taşıyor. Sergide, ‘Nazlı ve ailesi’,Eskihisar’da bulunan yazlık ve bahçedeki dost ziyaretleri’ ve ‘1909 sonbaharında Münih ve Paris’e yapılan yolculuk’ başlıklarında 3 tema yer alıyor.

Osman Hamdi Bey ile Fransız karısı Marie/Naile Hanım’ın en küçük çocukları olan Nazlı Hamdi’nin, çocukluk ve gençlik yıllarını samimi bir aile ortamında geçirdiği biliniyor. Osman Hamdi’nin elli bir yaşında sahip olduğu kızına çok bağlı olduğu, yapmış olduğu portrelerinden ve bugüne kadar gelmiş çok sayıdaki fotoğraflarından anlaşılıyor. Sergide, Nazlı Hamdi’nin gençlik yıllarının ve ailenin Eskihisar günlerinin yanı sıra, Osman Hamdi Bey’in son Avrupa seyahati olan Münih ve Paris yolculuğu hakkında da detaylı bilgi sunuluyor. Almanca, Fransızca ve Arap harfleriyle yazıların yanı sıra çivi yazısıyla da notlar yer alan defteri, galeride bulunan iPad’ler aracılığıyla sayfa sayfa incelemek mümkün olacak.

Ayrıca, Edhem Eldem’in yazdığı ve sergiyle aynı adı taşıyan kitap, Homer Kitabevi’nden yayımlanacak. Sergi ve kitapta yer alan belgeler, defterde imzası bulunan kişileri incelemenin yanında, Hamdi ailesinin yaşam tarzı hakkında da ipuçları veriyor. Aynı zamanda, 1893-1958 yılları arasında yaşamış Nazlı Hamdi’nin, Batılılaşmış bir aile ve seçkin bir çevrede yetişmiş bir kadın olarak, geç Osmanlı döneminden Türkiye Cumhuriyeti’ne uzanan yaşam öyküsünü inceliyor.

 

Editöre Not:

Nazlı Hamdi Hakkında

Nazlı Hamdi, ressam, arkeolog, müzeci Osman Hamdi Bey (1842-1910) ile Fransız karısı Marie/Naile Hanım’ın (1863-1943) en küçük çocuklarıydı. 4 Eylül 1893 günü dünyaya gelen Nazlı, çocukluğunu ve gençliğinin ilk yıllarını anne ve babasıyla Kuruçeşme’deki yalılarında ve Eskihisar’daki yazlık evlerinde kalabalık ve samimi bir aile ortamında geçirdi. Osman Hamdi’nin elli bir yaşında sahip olduğu kızına çok bağlı olduğu, yapmış olduğu portrelerinden ve bugüne kadar gelmiş çok sayıdaki fotoğraflarından anlaşılmaktadır. Nazlı, babasının ölümünden yaklaşık üç yıl sonra, Aralık 1912’de Esad Cemal Bey [Paker] (1883-1952) adında genç bir diplomatla evlenmiş, çiftin ertesi sene Cenan [Sarç] (1913-2012) adında bir kızı olmuştur. Nazlı daha sonra Esad Cemal Bey’den boşanmış, 1932’de Audoin Fouache d’Halloy adında Fransız bir mühendisle Paris’te evlenmiş, 1 Ağustos 1958 yılında vefat etmiştir.

 

Edhem Eldem Hakkında

Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü’nde öğretim üyesi olan Edhem Eldem, misafir öğretim üyesi olarak Berkeley, Harvard, École des Hautes Études en Sciences Sociales, École Pratique des Hautes Études ve École Normale Supérieure’de ders vermiş, Berlin’de Wissenschaftskolleg’de araştırmacı olarak bulunmuştur. On sekizinci yüzyılda Osmanlı-Avrupa ticareti, Osmanlı mezartaşı kitabeleri ve ölüm kültürü, geç Osmanlı dönemi İstanbul’u, Osmanlı Bankası tarihi, arkeoloji tarihi, on dokuzuncu yüzyıl Osmanlı biyografileri ve otobiyografik anlatımlar ve özellikle Osman Hamdi Bey üzerine çalışmış olan Eldem, ayrıca bu konularda çeşitli sergiler gerçekleştirmiştir.

Yayınlarından bazıları: French Trade in Istanbul in the Eighteenth Century (Leiden, 1999); Osmanlı Bankası Tarihi, (İstanbul, 1999) ; (Daniel Goffman ve Bruce Masters ile) The Ottoman City between East and West (Cambridge, 1999); (Feride Çiçekoğlu ile) La Méditerranée turque (Paris, 2000); İftihar ve İmtiyaz. Osmanlı Nişan ve Madalyaları Tarihi (İstanbul, 2004); İstanbul’da Ölüm. Osmanlı İslam Kültüründe Ölüm ve Ritüelleri (İstanbul, 2005); Doğuyu Tüketmek (İstanbul, 2007); (Nicolas Vatin ile) L’épitaphe ottomane musulmane XVIe-XXe siècles. Contribution à une histoire de la culture ottomane (Paris-Leuwen-Dudley, 2007); Un Ottoman en Orient. Osman Hamdi Bey en Irak (1869-1871) (Paris, 2010); Le voyage à Nemrud Dağı d’Osman Hamdi Bey et Osgan Efendi, (İstanbul-Paris, 2010); Osman Hamdi Bey Sözlüğü (İstanbul, 2010); (Zainab Bahrani ve Zeynep Çelik ile) Scramble for the Past: A Story of Archaeology in the Ottoman Empire, 1753-1914 (İstanbul, 2011).

Nazlı’nın Defteri

Osman Hamdi Bey’in Çevresi

30 Nisan - 10 Temmuz 2014

Seçili Fotoğraflara Ait Künye Bilgileri

01

Nazlı Hamdi’ye ait defter. 1907-19011. Edhem Eldem Koleksiyonu

02

Nazlı Hamdi’ye ait defterde, Fransız mimar Stanislas-Louis Bernier ve Edhem Hamdi imzalı sayfalar. 1907-19011. Edhem Eldem Koleksiyonu

03

Nazlı Hamdi’ye ait defterde müzik hocası Michele Virgilio imzalı sayfa. 28 Mart 1907. Edhem Eldem Koleksiyonu

04

Nazlı Hamdi, yakl. 1905. Sébah et Joaillier fotoğraf stüdyosu. Edhem Eldem Koleksiyonu

05

Nazlı çiçekçi kız kıyafetinde, yakl. 1902. Sébah et Joaillier fotoğraf stüdyosu. Edhem Eldem Koleksiyonu

06

Osman Hamdi Bey ve ailesi Eskihisar’daki evin bahçesinde, yakl. 1908. Edhem Eldem Koleksiyonu

07

Nazlı, Edhem ve Leyla Eskihisar’daki evin bahçesinde, yakl. 1896. Edhem Eldem Koleksiyonu