DENİZLİ ADAMI

Denizli’nin Honaz ilçesi Kocabaş Mahallesi’nde 2002’de mermer ocağında bir işçi tarafından bulunan ve “Denizli Adamı” ismi verilen fosil kafatasının 1,2 milyon yaşında olduğu çeşitli testlerle kesinleşti. İnsanlık tarihine ışık tutacak olan fosil kafatasının; anatomik ve kesin yaş bulguları ile Anadolu’da bilinen ilk ve tek taş devri insanı olduğu açıklandı.

Denizli’nin Honaz ilçesi Kocabaş Mahallesi’nde 2002’de mermer ocağında bir işçi tarafından bulunan ve “Denizli Adamı” ismi verilen fosil kafatasının 1,2 milyon yaşında olduğu çeşitli testlerle kesinleşti. İnsanlık tarihine ışık tutacak olan fosil kafatasının; anatomik ve kesin yaş bulguları ile Anadolu’da bilinen ilk ve tek taş devri insanı olduğu açıklandı.

İlk bulunduğunda 500 bin yıllık olduğu tahmin edilen Homo erectus fosili için, kesin yaşının belirlenmesi amacıyla Fransa’nın Marsilya Üniversitesindeki laboratuvarda, paleomanyetizma ve kozmik radyasyon yöntemleri uygulandı. 1,2 milyon yaşında olduğu saptanan ve bu nedenle dünya bilim çevrelerinin dikkatini çeken fosil kafatasının insanlık tarihine katkılarını tartışmak için, geçtiğimiz aylarda, Pamukkale Üniversitesinde “Denizli Taş Devri İnsanı” adlı bir konferans düzenlendi.

Fosilin yaşının 1,2 milyon yıl olduğunun saptanmasından sonra anatomik ve kesin yaş bulguları ile Anadolu’da bilinen ilk ve tek taş devri insanı kalıntısı olmasının yanı sıra “Denizli Adamı”nın asıl önemi Avrupa’ya yönelik göçün aydınlatılmasına dair günümüzün en önemli antropolojik buluşu olmasıdır. 

Homo erectus yaklaşık 2 milyon yıl önce Afrika’da ayağa kalkan ilk insan türü olarak kabul ediliyor. 2 milyon yıl önce başlayan göçün daha önce Anadolu’dan geçmediği kabul ediliyordu ya da daha geç tarihlerde geçtiği düşünülüyordu. 1,2 milyon yıl öncesine ait bu kalıntı,  Homo erectusun Anadolu’ya geldiğini gösterdi ve bu nedenle bilim dünyasında oldukça önemli bir hareketlilik yarattı. Kafatası fosilinin bulunduğu alanda daha detaylı araştırma çalışmaları yürütmeye başlayan uzmanlar, bu insanlar tarafından kullanılmış taş alet endüstrisi ve teknolojik bulguların yanı sıra dönemin faunasına ait gergedan, geyik, timsah, mamut ve zürafa gibi hayvanların da fosillerine de ulaştılar.

 “Denizli Adamı”nın, taş devri insanının tarihi ve dünyaya yayılış öyküsüne dair yeni ufuklar açtığı tartışılmaz bir gerçek.

Daha önce dergimizin 2008 yılı 4. sayısında ve 2013 yılı 34. sayısında da haber yaparak konu üzerindeki gelişmeleri paylaştığı Türkiye´nin ilk Homo erectus fosilinin Denizli’de bulunuşunun, bilim dünyası tarafından daha uzun süre tartışılacağı ve ilgiyle takip edileceği kesin.