Kibyra Anıtsal Şehir Kapısı çevresinde bulunan mermer heykeller ve günümüze ulaşan parçalar. Bu grup, Hadrianus'un yeniden inşa edilmiş figürünü ve imparatorluk dönemine ait diğer heykellere ait parçaları içermektedir. ©Kibyra Kazıları / Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi

Kazı çalışmalarında ayrıca yaklaşık 1,86 metre yüksekliğinde zırhlı bir imparatorluk figürü, üst ve alt gövdesi iki ayrı parçadan oluşan bir kadın heykeli ve yaklaşık 30 santimetre yüksekliğinde bir erkek portre başı da ortaya çıkarıldı.

Geriye kalan figürlerin kimlikleri henüz açıklanmadı. Kapı çevresindeki kazılar devam ederken eksik parçalar bulunabilir.

Özüdoğru heykellerin Hadrian dönemine ait olduğunu ve muhtemelen MS 130'lu yıllarda oyulmuş olabileceğini belirtiyor.

Roma Anadolusu'ndaki şehirler, özellikle bir imparatorun ziyaret etmesi beklendiğinde, imparatorluk portrelerini genellikle önemli kamusal alanlara yerleştirirdi. Kibyra'nın bu heykelleri Hadrian'ın Anadolu gezileriyle bağlantılı olarak yaptırmış olması muhtemeldir.

Hadrian'ın bizzat Kibyra'ya girdiğini doğrulayan hiçbir kanıt şu anda mevcut değil. Bu nedenle heykeller, bir ziyaret beklentisiyle veya imparator doğu eyaletlerinden geçerken ona saygı göstermek amacıyla yapılmış olabilir.

Kapının üzerindeki konumları net bir mesaj taşıyordu. Şehre giren herkes imparatorun ve imparatorluk ailesinin diğer üyelerinin resimlerinin altından geçmek zorunda kalacaktı.

Heykellerin, MS 417'de Kibyra'yı vuran depreme kadar girişin üzerinde kaldığı tahmin ediliyor. Arkeologlar, heykellerin kapının üst kısmından düşerek çarpmanın etkisiyle parçalandığına inanıyor.

Bu durum, birkaç figüre ait parçaların aynı alana dağılmış olmasını açıklıyor. Ayrıca, büyük parçaların yanı sıra izole edilmiş kollar, bacaklar, ayaklar ve portre başlarının da günümüze kadar ulaşmasını açıklıyor.

Kazı ve koruma ekibi üyeleri, Kibyra'nın Anıtsal Şehir Kapısı'ndaki devrilmiş mermer heykellerden birinin etrafında çalışıyor. ©Kibyra Kazısı / Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi

Dolayısıyla Hadrian heykeli bütün halde ortaya çıkarılmamıştır. Mevcut hali, aşamalar halinde yürütülen kazılar ve yüzyıllarca ayrı kalmış parçaların tanımlanması ve restorasyonunun sonucudur.

Geriye kalan restorasyon çalışmaları tamamlandıktan sonra, dört heykelin de ayakta kalan parçaları ölçüsünde yeniden bir araya getirilerek Burdur Müzesi'nde sergilenmesi bekleniyor.

Kibyra, Burdur ilinde Gölhisar yakınlarında yer almaktadır. Şehir, Roma döneminde önemli bir bölgesel merkez haline gelmiş olup, stadyum, tiyatro, hamam kompleksi, anıtsal sokaklar ve Medusa'nın ünlü mozaiğini içeren bir odeon gibi yapıları günümüze kadar korumuştur.

Yeniden inşa edilen Hadrianus, o refah dolu döneme dair başka bir bakış açısı sunuyor: Bir zamanlar Kibyra'nın girişinin üzerinde yükselen, bir depremle yıkılan ve yaklaşık 1600 yıl sonra parçaları bir araya getirilen bir imparatorun heykeli.

İmparator Hadrian'ın yeniden inşa edilmiş heykeli, Kibyra'nın Anıtsal Şehir Kapısı'nda bulunan başka bir zırhlı figürün yanında duruyor. ©Kibyra Kazıları / Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi

Kaynak: Anatolian Archaeology