Koni Şeklindeki Bu Seramik Kapların Kullanım Amacı Neydi?
Kalkolitik kornetler, Kalkolitik dönemde üretilen konik seramik kaplardır. Bazı arkeolojik sitelerde bol miktarda bulunurken, diğerlerinde hiç bulunmamaktadır. İşlevleri uzun süredir tartışma konusudur. Ancak, Tel Aviv'de yayınlanan bir çalışmada Sharon Zuhovitzky ve meslektaşları Paula Waiman-Barak ve Yuval Gadot, Teleilat Ghassul'daki Kalkolitik yerleşim yerinde keşfedilen en kapsamlı kornet koleksiyonlarından birinin ilk sistematik çalışmasını sunmaktadır.
- Yazar : Aktüel Arkeoloji
- Tarih : 2026-02-16 21:10:53
MÖ 4600–3600 Levant ©metmuseum
Çalışma, olası malzeme kaynaklarını, morfolojik özelliklerini ve şekillendirme tekniklerini inceledi ve bu kornetlerin balmumu lambası olarak kullanılmış olabileceği hipotezini test etti.
Kornetler, yalnızca Kalkolitik dönemde bulunan koni şeklindeki seramik kaplardır. Genellikle açık veya kırmızı astar ile kaplanmış olan bu kaplar, bazen iki veya dört kulplu da olabilir. Bu kaplar, Aşkelon, En Gedi, Abu Hof ve Grar gibi yerlerde bol miktarda bulunmuştur. Genellikle favissae (kültik depolama alanları) olarak tanımlanan belirli yerlerde bulunurlar, ancak Safadi, Abu Matar ve Shiqmim gibi diğer yerlerde nadir görülürler veya hiç bulunmazlar.
Makalede bahsedilen Kalkolitik dönem yerleşimlerini gösteren harita. ©S. Zuhovitzky vd. 2025
Çoğu kornet yerel olarak, muhtemelen yerel sakinler tarafından temin edilmiştir, ancak bazı örneklerde uzman çömlekçiler tarafından daha uzak yerlerde üretilmiş kornetler de bulunmaktadır. Çoğunlukla, kornetler için net ve tek tip bir sınıflandırma sistemi yoktur ve alt türler bölgelere göre farklı şekilde sınıflandırılır.
Kornetlerin işlevi uzun süredir tartışılmaktadır ve teoriler, o dönemde gelişmekte olan süt endüstrisinde kullanımlarından balmumu kalıntılarının varlığı nedeniyle “kayıp mum” bakır eritmede kullanımlarına kadar uzanmaktadır. Başka bir teori, kornetlerin balmumu lambaları olarak kullanılmış olabileceğini öne sürmektedir; ancak, kapların içinde is izleri bulunmaması nedeniyle bu hipotez tartışmalıdır.
Otantik kornetler. ©S. Zuhovitzky et al. 2026
Kalkolitik kornetleri sistematik olarak analiz etmek amacıyla, Papalık İncil Enstitüsü Müzesi koleksiyonunda bulunan 35 adet tam ve 550 adet kornet parçası incelendi. Kornetler ve kornet parçaları, 1929 ile 1999 yılları arasında Teleilat Ghassul (Ürdün) kazılarında ortaya çıkarılmıştı.
Analizler, dört ana tip kornet olduğunu ortaya çıkardı. Bu kornetler, çoğunlukla yerel sakinler tarafından yerel olarak temin ediliyordu, ancak Tip 3 kornetler, tekdüzelikleri ve üstün kaliteleri nedeniyle, muhtemelen uzman çömlekçiler tarafından yapılmıştı.
Kaplar, tek bir kil topundan oluşturulmuştu. Bu kil topu, uzunlamasına yerleştirilmiş yuvarlak kesilmiş bir çubuk kullanılarak şekillendirilmiş ve kapların tabanı, karakteristik koni şeklini oluşturmak için elle çekilmişti. Sonuç olarak, deneylerle doğrulanan bu süreç, her kap için yaklaşık 10 dakika sürmüştür.
Ayrıca, bazı kapların içlerinde is kalıntıları olduğu gözlemlenmiştir. Bu durum, deneysel replikasyonla birlikte, kornetlerin balmumu lambası olarak işlev gördüğü hipotezini güçlü bir şekilde desteklemektedir.
Kornet tabanlarından oluşan bir koleksiyon: yukarıdan görünüm, renk, doku ve malzeme çeşitliliğini gösteriyor. ©S. Zuhovitzky
Zuhovitzky, yaptığı açıklamada:"Deneylerimde, balmumu ile doldurulmuş kornetler dokuz saate kadar yandı. Bu süre, balmumunun miktarına ve kalitesine bağlıdır; deneylerimde, kornetin yüksekliğinin yaklaşık yarısını modern, yüksek kaliteli balmumu ile doldurdum. Bu dönemde balmumunun genellikle yabani kovanlardan toplandığı varsayılır, bu da sınırlı miktarda bulunabileceğini ve yıkıcı bir çıkarma süreci olduğunu ima eder. Bölgedeki arıcılığın en eski doğrudan kanıtı Tel Rehov'daki Demir Çağı arı kovanlarından gelse de, bu tür uygulamaların daha önce var olamayacağını gösteren hiçbir teknolojik engel yoktur. Etnografik olarak ve Tel Rehov'da görüldüğü gibi, geleneksel arı kovanları genellikle pişmemiş kilden yapıldığından, bunların Kalkolitik arkeolojik kayıtlarda korunmadığını varsaymak mantıklıdır. Her halükarda, balmumu kültürel bağlamda çok uygun olan değerli bir malzemeydi. Mum eklenmeden önce kornetlerin kısmen kil gibi başka bir maddeyle doldurulmuş olabileceğini öne sürdüm. Bu, gerekli mum miktarını azaltacak ve alevin kapta daha yüksekte konumlanmasını sağlayarak aydınlatma işlevini iyileştirecektir. Deneylerimde, alt yarısını kil ile doldurdum ve üzerine mum döktüm.”
Lamba olarak kullanılan replika kornetler. ©Zuhovitzky ve ark. 2026
Renkli duvar resimleriyle bezeli, geçit törenlerini, maskeleri ve hayvanları tasvir eden kült bağlamlarındaki konumları göz önüne alındığında, lambaların bu ritüeller sırasında bir amaca hizmet etmiş olması ve daha sonra darbe izleri ve bol miktarda kornet parçasıyla kanıtlandığı üzere imha edilmiş olması muhtemeldir.
Kaynak: PHYS ORG
EN ÇOK OKUNANLAR
Altınlarla Donatılmış Trakyalı Savaşçı Mezarı Bulundu
Arkeologlardan oluşan bir ekip, Bulgaristan'ın Topolovgrad kenti yakınlarındaki Kapitan Petko Voyvoda köyünde çok heyecan verici bir keşifte bulunarak, Trakyalı bir savaşçının mezarını ve altından oluşan pek çok eseri ortaya çıkardı.
- Trakyalı
- Trak
- Savaşçı
- Süvari
- Mezar
- Altın
- Yüzük
- Hançer
- Zırh
- Hazine
- At
- Bulgaristan
- Thracian
- Thracian
- Warrior
- Cavalry
- Tomb
- Gold
- Ring
- Dagger
- Armour
- Treasure
- Horse
- Bulgaria
- Arkeoloji
- Tarih
- Sanat
- Sanat Tarihi
- Antik
- Kültür
- Medeniyet
- Archaeology
- Archaeological
- History
- Art
- Art History
- Heritage
- Culture
- Civilization
- Haber
- Gündem
- Güncel
- Aktüel
- Arkeolojik Haber
- Archa
Tarlada Yürüyüş Yapan Kadın 2150 Gümüş Sikke Buldu
Prag'ın güneydoğusundaki Kutnohorsk kentinde tarlada yürüyüş yapan bir kadın, çiftçilik faaliyetleri sırasında yüzeye çıkan birkaç gümüş sikkeye rastladı. Çek Cumhuriyeti'nde şimdiye kadar bulunan en büyük erken ortaçağ sikke istifini açığa çıkardığının farkında değildi.



