Buluntu, Payarik bölgesindeki Darvozagaza köyünde yaşayan bir yerli tarafından, kazı çalışmaları sırasında insan kemikleri ve bir dizi arkeolojik eserle karşılaşılması sonucu ortaya çıkarıldı.

Açığa çıkarılan eşyalar arasında tunç bilezikler, çeşitli mücevher parçaları ve küçük boncuklar bulunuyordu. Buluntunun potansiyel önemini fark eden yerli halk, durumu Ya. Gulyamov Semerkant Arkeoloji Enstitüsü'ne bildirdi.

Enstitüden arkeologlar daha sonra bölgeyi incelediler ve insan iskelet kalıntıları ile ilgili eserler belgelenerek daha ileri bilimsel araştırmalar için alındı.

Tunç bileziklerin ön incelemesi, mezarın yaşı ve kültürel kökenleri hakkında ipuçları sağlayabilecek belirgin özellikler ortaya koymuştur. Bazılarında konik uçlar ve spiral süslemeler bulunmaktadır; bu özellikler, Geç Tunç Çağındaki bozkır çoban topluluklarıyla ilişkilendirilen mücevherlerle karşılaştırılabilir.

Zarafşan Vadisi'ndeki yerleşim yerlerinde ve mezarlıklarda daha önce de bozkır çoban kültürleriyle bağlantılı benzer arkeolojik kalıntılar keşfedilmiştir.

Bu tür yerleşim yerlerinin genel olarak MÖ 13. ve 10. yüzyıllar arasına tarihlendiği ve Tunç Çağında Orta Asya'nın çeşitli bölgelerinde yaşayan toplulukları kapsayan Andronovo-Tazabagyab kültürel alanı ile ilişkilendirildiği düşünülmektedir.

©O‘zbekiston Respublikasining madaniy merosi

Araştırmacılar, yeni keşfedilen mezarın henüz kesin olarak tarihlendirilmediği veya kültürel olarak sınıflandırılmadığı konusunda uyarıda bulundular. Bilinen Tunç Çağı materyallerine benzerliği, kesin bir tanımlamadan ziyade ön değerlendirme niteliğindedir.

Uzmanlaşmış arkeolojik kazıların, mezarın ve bağlamının daha net bir resmini ortaya koyması bekleniyor. İnsan kalıntılarının antropolojik incelemesi ve metal eserlerin laboratuvar analizleri de, bunların kronolojisini ve kültürel bağlantısını belirlemeye yardımcı olmak için gerçekleştirilecektir.

Geç Tunç Çağına ait bir mezar olduğu doğrulanırsa, bu keşif, 3.000 yıldan daha uzun süre önce Zarafşan Vadisi'nde yaşayan veya buradan geçen pastoral toplulukların incelenmesine değerli kanıtlar sağlayabilir.