Umman Qumayrah Vadisi: Antik Kuleler, Bakır Ticareti ve Oyunlar

Umman-Polonya ortaklığında, Varşova Üniversitesi, Polonya Akdeniz Arkeolojisi Merkezi (CAŚ) ve Umman Sultanlığı Kültürel Miras ve Turizm Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen “Tunç ve Demir Çağlarında Kuzey Umman Dağlarındaki Yerleşimlerin Gelişimi” adlı proje kapsamında yapılan kazılarda en az dört kule, bakır objeler ve taştan yapılmış antik bir masa oyunu bulundu.

Ayn Bani Saidah’da araştırma sırasında in situ olarak ele geçirilmiş masa oyunu © J. Sliwa-PCMA UW

Proje, daha önce yapılmış yüzey araştırmalarının tarih öncesi kamp alanları, mezarlar, yerleşim yerleri ve kule yapıları tespit ettiği, Ayn Bani Saidah yakınlarındaki Qumayrah Vadisi yerleşimlerini inceliyor.

Ayn Bayni Saidah, güneyde Bat, kuzeyde Buraimi ve Al-Ayn, doğuda Sohar yakınlarındaki deniz kıyısını birbirine bağlayan yolların kavşağında stratejik bir konuma sahip. Son araştırmalar sırasında bilim insanları Umm al-Nar dönemine (MÖ 2500-2000) tarihlendirdikleri bir yerleşimden üçü geniş yuvarlak yapılı bir tanesi ise köşeli olan kuleleri ve Tunç Çağı yapıları keşfettiler. Yuvarlak planlı kulelerden birinin çapı neredeyse 20 metre olmasına rağmen yüzeyde görünür olmadığından ancak kazılar sonrasında ortaya çıkarıldı.

Umm al-Nar dönemi duvar yapısını temizlenirken © J. Sliwa-PCMA UW

En ilginç buluntulardan biri ise yerleşimdeki odalardan birinde ele geçen, Hindistan, Mezopotamya ve Doğu Akdeniz havzasında bulunan benzer tasarımdaki oyunlarla tutarlı olarak yapılmış, üzerinde işaretli alanlar ve delikleri bulunan bir masa oyunu. Taşa biraz özensizce oyulmuş ancak oyunun gerekli kurallarını yerine getiren masa oyununun böyle bir yerde bulunması, bu tür eğlencelerin sadece yöneticiler için değil, aynı zamanda alt sosyal sınıflar için de mümkün olduğunu kanıtlıyor. Bu tarz masa oyunu buluntularının en meşhuru yine yaklaşık 4000 yıl öncesine tarihlenen güney Irak’ta bulunan Ur Kraliyet Mezarında ele geçirilmiş.

Tunç ve Demir Çağ kalıntıları kazısı © J. Sliwa-PCMA

Araştırmacıları çok mutlu eden bir diğer gelişme ise bakır objeler ve alanda bakırın işlendiğine dair kanıtlar bulmuş olmaları. Mezopotamya’da ele geçen çivi yazılı metinlerde bahsi geçen Umman bakırından yola çıkarak yerleşimin Umman’ın o zamanlar ünlü olduğu bu kazançlı ticarete katıldığını düşünüyorlar.

Geniş bir alana yayılmış olan Demir Çağ kalıntıları © J. Sliwa-PCMA UW

Bakır obje buluntuları © J. Sliwa-PCMA UW

Kaynak: pcma

EN ÇOK OKUNANLAR

Kültepe Kazılarında Yeni Buluntular

Kültepe-Kaniş kazılarında Eski Tunç Çağı'na tarihlenen Kültepe'ye özgü 4300 yıllık 10 yeni alabaster (gypsum) idol bulundu. 

Prof. Dr. Jale İnan

Antalya’da Bir Arkeoloji Çınarının Gölgesinde   

Ülkemiz ama özellikle Antalya arkeoloji camiası 2014’ün 1 Şubat’ında 100 yaşına basan Türkiye’nin ilk kadın arkeologu Jale İnan’ı bir kez daha andı. 26 Şubat 2001’de aramızdan ayrılışının ardından onlarca yıl geçmesine rağmen Jale Hoca hiç unutulmadı. 

SON İÇERİKLER

Lucien Arkas ile Röportaj

1750 yıllarında Marsilya’dan Türkiye’ye gelen bir Fransız ailenin oğlu olan Lucien Arkas, 1945 yılında İzmir&rsqu...

Klaros Kutsal Alanı

İzmir İli, Menderes İlçesi sınırlarında yer alan Klaros, İonia’nın en önemli kutsal alanlarından biri aynı zaman...

Büyük İskender Sonrasında Smyrna (İzmir)

İzmir Körfezi’nin doğu derinliğinde uygun yerleşim koşulları nedeniyle İzmir Neolitik Çağdan itibaren kesintisiz...