Kültepe Kazılarında Yeni Buluntular

Kültepe-Kaniş kazılarında Eski Tunç Çağı'na tarihlenen Kültepe'ye özgü 4300 yıllık 10 yeni alabaster (gypsum) idol bulundu. 

Kültepe-Kaniş kazılarında bulunan idollerden biri.

 İdoller  İdollerin kurs biçimli gövdeleri üzerinde, kabartma olarak yapılmış kendisi gibi başka bir idol ya da insan veya arslan figürleri işlenebilmektedir. Tek başlı idollerin tanrı ya da tanrıçayı, çift başlı örneklerin ise tanrı çiftini temsil ettikleri düşünülmektedir. İkiden çok başlı tipler ise, tanrı çiftinin çocuklarıyla birlikte tasvir edildiği örnekler olarak yorumlanmaktadır. İdollerin gövdeleri üzerinde kabartma olarak işlenmiş küçük boyutlu tasvirler de aynı şekilde tanrıça ve çocuğu olarak yorumlanmaktadır. Arkeoloji literatüründe “idol” olarak tanımlanan grubu, “Tanrı” ya da “Tanrıça” betimlemeleri olarak yorumlanan, şematize ve çoğunlukla yassı biçimde üretilmiş eserler oluşturmaktadır. Yunanca “eidolon” ve Latince “idolum”’dan gelen idol kelimesi imge, görüntü, kopya, simge gibi anlamlara sahiptir. Arkeolojik açıdan ise, “Tanrı” ya da “Tanrıça” betimleri veya tanrıların yerine geçen simgesel betimler anlamında kullanılmakta, aynı zamanda din ve belki büyüyle ilgili bazı soyut düşüncelerin çok şematik bir biçimde soyutlaşması olarak da nitelendirilmektedir.  19. yüzyılın son çeyreğinde Kapadokya bölgesi çıkışlı olarak eski eser pazarlarında satışa sunulmuş bir grup eserin içinde, çivi yazılı tabletlerin ve boyalı seramiklerin yanısıra idoller de bulunmaktaydı. Buluntu yerleri tam olarak bilinmeyen, ancak Kapadokya çıkışlı oldukları kesin olan idoller, bu nedenle arkeoloji literatüründe ilk kez “Kapadokya İdolleri” olarak tanımlanmıştır. Kültepe/Kaniş’te gerçekleştirilen kazılar sırasında in-situ olarak ele geçen alabaster idol ve heykelcikler sayesinde, bu eserlerin Kültepe kökenli oldukları kesinleşmiş ve bundan sonra arkeoloji literatüründe “Kültepe Tipi İdol” kavramı kullanılmaya başlanmıştır.

Kaynak: Kazılar Dairesi Başkanlığı

EN ÇOK OKUNANLAR

Kültepe Kazılarında Yeni Buluntular

Kültepe-Kaniş kazılarında Eski Tunç Çağı'na tarihlenen Kültepe'ye özgü 4300 yıllık 10 yeni alabaster (gypsum) idol bulundu. 

Fotoğraf Yarışması

Aktüel Arkeoloji Dergisi'nin 3. Ulusal Fotoğraf Yarışması başlıyor. Fotoğraf arkeoloji biliminin en sevdiği yol arkadaşıdır. Arkeolojinin kendini anlatamadığı noktada fotoğraf en büyük yardımcıdır. Sadece Fotoğraf Sanatçıları arkeolojiyi sevmez aynı zamanda arkeologlarda iyi birer fotoğrafcıdır. Fotoğraf Yarışması ile uygarlıkları, kentleri ve geçmişi birbirine bağlayan yolların izinde arkeolojinin hikayesini arıyoruz.

SON İÇERİKLER

Aktüel Arkeoloji Dergisi 81. Sayı - Barajlar ve Kültür Tarihi: Ilısu

Arkeolojik dolgular geçmişin arşivleridir. Bu arşivlerdeki bilgi ancak arkeolojik kazılarla birlikte etkin ve kullanıl...

Türkiye'de Barajlar ve Arkeoloji

PROF. DR. MEHMET ÖZDOĞAN ile SÖYLEŞİ  Kültür varlıklarını tahrip eden bayındırlık projeleri içind...

Ortaçağdan Günümüze Balıkesir

Kuzeybatı Anadolu’da yer alan ve hem Marmara hem de Ege Denizi’ne kıyısı bulunan Balıkesir, tarihöncesi döne...