ESKİYAPAR

MÖ 3. BİNYILDA HATTİ ÇAĞDAŞI BİR KENT

Hatti ve Hitit iç çekirdek bölgesinin merkezi bir noktasında yer alan Eskiyapar Höyük, Hatti medeniyetinin en parlak günlerini yaşadığı Eski Tunç Çağı tabakalarıyla, Boğazköy ve Alaca Höyük gibi MÖ 3. bin ve 2. binyıllarının önemli arkeolojik merkezlerinin adeta bir kavşak noktasında yer almaktadır.

Eski Tunç Çağından, Demir Çağı, Roma ve Hellenistik dönemlere kadar kültürel ve mimari izler tespit edilen höyükte, tabakaların neredeyse köy evlerine kadar kesintisiz devam ettiği belirlenmiştir. Çorum’un Alaca İlçesi sınırları içinde yer alan Eskiyapar Höyük, yakın çevresindeki Boğazköy ve Alaca Höyük gibi MÖ 3. bin ve 2. binyıllarının önemli arkeolojik merkezlerinin adeta bir kavşak noktasında yer almaktadır. 1968 yılında başlayan Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi kazıları 1983 yılına kadar sürmüş, kazılar sırasında Hatti medeniyetinin en parlak günlerini yaşadığı Eski Tunç Çağı tabakaları gün ışığına çıkarılmıştır. 1990’lı yıllarda Çorum Müzesinin kısa süreli kazısından sonra 2010 yılında kazı ekibimizle son dönem kazıları başlatılmıştır. Eskiyapar Höyük, çevresindeki tarlaların seviyesinden yaklaşık 11 metre yüksekliktedir. İlk dönem kazılarında köy evlerinin höyük üzerinde olması nedeniyle kazılar, evlerin arasında veya kısmen kamulaştırılan alanlarda sürdürülebilmiştir. Kazılar sırasında Eski Tunç Çağından, Demir Çağı, Roma ve Hellenistik dönemlere kadar kültürel ve mimari izler tespit edilmiş, tabakaların neredeyse köy evlerine kadar kesintisiz devam ettiği belirlenmiştir. Höyük’teki her bir kültür katmanı farklı medeniyetleri temsil etse de mimari özellikleri ve yaşam tarzları birbirlerinden çok farklı değildir. Aynı coğrafya, aynı fiziki çevre, iklim şartları ve bereketli topraklar, her dönemdeki kültürel oluşumları ve gelişimleri etkilemiştir. YAZARI: Doç. Dr. İbrahim TUNÇ SIPAHI Bu yazının devamı Aktüel Arkeoloji Dergisi'nin Mart -Nisan sayısındadır.